UV-bescherming (UPF)

UPF staat voor Ultraviolet Protection Factor. Het is de maat voor hoeveel UV-straling een kledingstuk blokkeert. Hoe hoger de UPF-waarde, hoe minder UV-straling door de stof dringt. UV-beschermende zwemkleding wordt steeds gangbaarder, voor kinderen al langer en nu ook voor volwassenen.

In het kort

• UPF staat voor Ultraviolet Protection Factor en geeft aan hoeveel UV-straling kleding blokkeert.
• UPF 50+ blokkeert meer dan 98% van de UV-stralen en is de hoogste beschermingscategorie.
• UV-beschermende zwemkleding is effectiever dan zonnebrandcrème alleen, zeker bij langdurig watercontact.

Hoe UPF werkt

UV-straling van de zon bestaat uit UVA- en UVB-straling. Beide typen straling beschadigen de huid bij overmatige blootstelling. UVB veroorzaakt verbranding, UVA dringt dieper in de huid en is betrokken bij huidveroudering en bepaalde vormen van huidkanker (Bron: RIVM, 2024).

Gewone kleding blokkeert al een deel van de UV-straling, maar hoeveel dat is hangt af van de stofdikte, het weefsel en de kleur. Een wit T-shirt van katoen heeft een UPF van ongeveer 5. Dat betekent dat 1 op de 5 UV-stralen door de stof heen dringt — veel meer dan je zou verwachten.

UV-beschermende kleding is speciaal geweven of behandeld om UV-straling beter te blokkeren. De UPF-rating geeft aan hoe effectief dat is:

| UPF-waarde | Beschermingsniveau | Doorgelaten UV-straling | |-----------|-------------------|------------------------| | 15 tot 24 | Goed | 6,7% tot 4,2% | | 25 tot 39 | Zeer goed | 4% tot 2,6% | | 40 tot 50 | Uitstekend | 2,5% tot 2% | | 50+ | Maximaal | Minder dan 2% |

Bron: Skin Cancer Foundation (2023).

UPF versus SPF

UPF en SPF zijn vergelijkbare concepten maar gelden voor verschillende producten. SPF (Sun Protection Factor) staat op zonnebrandcrème en geeft aan hoe lang je beschermd bent tegen UVB-verbranding. SPF beschermt niet tegen UVA-straling tenzij de crème dit specifiek vermeldt.

UPF in kleding beschermt tegen zowel UVA als UVB. Dat maakt UV-kleding effectiever in het blokkeren van de volledige UV-straling.

Een ander verschil: zonnebrandcrème slijt door zweet, wrijving en water. Kleding met UPF-rating behoudt zijn werking zolang de stof intact is, ook na zwemmen.

UV-bescherming in zwemkleding

Zwemkleding zonder UPF-rating biedt ook enige bescherming, maar die is onzeker en lager dan je zou denken. Natte, dunne stof laat meer UV-straling door dan droge, dikke stof.

Rashguards, UV-shirts en UV-zwempakken zijn speciaal ontworpen om UV-straling te blokkeren. Ze hebben een dichte weefstructuur en zijn soms behandeld met een UV-absorberende chemische stof. Een rashguard met UPF 50+ beschermt de huid die de kleding bedekt voor meer dan 98%.

Voor kinderen is UV-zwemkleding sterk aan te raden. Kinderhuid is gevoeliger voor UV-straling dan volwassen huid (Bron: RIVM, 2024). Een UV-zwempak biedt bescherming zonder dat je steeds opnieuw zonnebrandcrème hoeft aan te brengen op natte huid.

Meer over UV-zwemkleding voor kinderen lees je in ons artikel over UV-zwemkleding kinderen.

Wat bepaalt de UPF-waarde van kleding?

Vier factoren bepalen de UPF-waarde van een kledingstuk:

1. Weefselstructuur: Hoe dichter geweven, hoe minder licht (en UV-straling) doorkomt.
2. Materiaal: Polyester en nylon blokkeren meer UV dan katoen. Wit katoen heeft een lage UPF.
3. Kleur: Donkerdere kleuren blokkeren meer UV dan lichte kleuren.
4. Vocht: Natte stof laat meer UV door dan droge stof. UV-kleding is echter zo ontworpen dat de UPF-rating ook bij nat gebruik geldt.

Veelgestelde vragen

Wat betekent UPF 50+? UPF 50+ betekent dat de stof meer dan 98% van de UV-stralen blokkeert. Minder dan 2% van de UV-straling dringt door de stof heen. Dat is de hoogste beschermingscategorie voor kledingstukken.

Wat is het verschil tussen UPF en SPF? UPF geldt voor kleding en meet hoeveel UV-straling (zowel UVA als UVB) door de stof dringt. SPF geldt voor zonnebrandcrème en meet alleen UVB-bescherming. UPF geeft een bredere bescherming.

Verliest UV-bescherming in kleding zijn werking? Ja. Na veel wasbeurten en slijtage kan de UV-bescherming van kleding afnemen. Koop bij twijfel nieuwe UV-kleding en controleer het label op de UPF-rating.

---

Meer informatie over UV-bescherming in zwemkleding vind je in ons artikel over UV-badkleding dames.